The VERA History: Difference between revisions

From Verapedia
Jump to navigation Jump to search
No edit summary
Tags: Manual revert Visual edit
 
(36 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 1: Line 1:
'''[https://www.vera-groningen.nl/ Vera] has a rich history. ‘Veri et Recti Amici’ reads the emblem above the door of [https://www.verapedia.nl/index.php?title=About_VERA#/media/File:Gevel.jpg the stately building] with a medieval basement. V.E.R.A.: ‘True and Sincere Friends’, an inscription that reminds the people of the reformed student club that Vera was about a hundred years ago. Upon entering the building the visitor gets overwhelmed by walls full of posters, newspapers, and pictures from a wealthy musical history, even though it wasn’t until the early 70’s Vera opened up for a broader audience.'''
[https://www.vera-groningen.nl/ '''Vera'''] '''ademt historie. ‘Veri et Recti Amici’ staat er boven de deur van het statige pand met middeleeuwse kelder. V.E.R.A.: ‘Ware en Oprechte Vrienden’, een opschrift dat herinnert aan de gereformeerde studentenvereniging die Vera meer dan honderd jaar geleden was. Bij binnenkomst wordt de bezoeker overweldigd door muren vol posters, krantjes en foto’s uit een rijk muziekverleden. Toch was het niet voor de jaren 1970 dat Vera werd opengesteld voor een breder publiek. Hieronder lees je de volledige geschiedenis van VERA.'''


''Text & translations: Thijs de Groot & Carol van Gelder''
== 1899 - 1974: Studentenvereniging VERA ==


== 1899 - 1969 ==
Aan de dageraad van een nieuwe eeuw richtte in 1899 een groep studenten V.E.R.A. op, gericht op vorming, vriendschap en maatschappelijke discussie. Toen al kon het er in die debatten heet aan toe gaan, en toen al moest men weinig hebben van materialisme en uiterlijk vertoon. Mooi zijn de verhalen hoe er werd aangekeken tegen de eerste auto’s en hun pronkerige bezitters. Volgens de toenmalige gereformeerde rechtlijnigheid werden drankgelagen, ontgroeningen en muziek op de sociëteit afgekeurd. Dat laatste veranderde na de Tweede Wereldoorlog. Het daarvoor zo conservatieve Vera ontwikkelde zich tot een progressieve vereniging met steeds meer ruimte voor cultuur. Vera liet nu ook hervormde leden toe en kreeg een toneelvereniging en een koor.


=== 1899 - Oprichting V.E.R.A. ===
Di 14/02/1899: V.E.R.A. wordt opgericht als kerkelijke debatteervereniging aan de Guldenstraat nr. 8 door negen studenten, met als zinspreuk Veri Et Recti Amici. Jan Ronda is de eerste praeses. De “roepnaam” wordt VERA. Slechts leden van de Gereformeerde Kerken kunnen lid zijn.


=== 1901 ===
'''1899'''
 
Op 14 februari wordt in Groningen (in de Guldenstraat) door 9 studenten een kerkelijke debating-club opgericht met als zinspreuk Veri Et Recti Amici. Jan Ronda is de eerste praeses. De “roepnaam” wordt VERA. Slechts leden van de Gereformeerde Kerken kunnen lid zijn.
 
 
'''1901'''
 
VERA verliest zijn kerkelijke grondslag in navolging van de Unie “Hendrik de Cock”, een soortgelijke studentenvereniging in Leiden. VERA wordt interkerkelijk en baseert zich op “De Drie Formulieren van Enigheid”. Orthodoxe hervormden en christelijke gereformeerde studenten kunnen nu ook lid worden.
VERA verliest zijn kerkelijke grondslag in navolging van de Unie “Hendrik de Cock”, een soortgelijke studentenvereniging in Leiden. VERA wordt interkerkelijk en baseert zich op “De Drie Formulieren van Enigheid”. Orthodoxe hervormden en christelijke gereformeerde studenten kunnen nu ook lid worden.


=== 1912 ===
11/12/1912: Aangesloten bij de Societas Studiosorum Reformatorum, een unie van gereformeerde studentenverenigingen in Nederland


At the dawn of a new century in 1899, V.E.R.A. was founded by a group of reformed students as a place for friendship and public debate. Back then the members weren’t so fond of materialism and outward appearances. There are some entertaining stories about how the people thought of the first cars and their pretentious, boastful owners. The reformed code disapproved of drinking, hazing, and music.
'''1913'''
 
Op 24 januari wordt “de Groningse afdeling van de SSR” officieel geïnstalleerd; op 12 maart wordt de debating-club VERA officieel opgeheven. Ook al is VERA als zodanig opgeheven; als “roepnaam” zal VERA worden aangehouden als de Groningse afdeling van de SSR wordt bedoeld.
 
 
'''1920'''
 
Het Gronings Studentencorps "Vindicat atque Polit" probeert VERA in te lijven als onderdeel van het Corps. VERA weigert.
 
In de periode tot 1920 heeft VERA zijn leden geholpen de spanningen tussen geloof en wetenschap op te lossen. De leden werden gevormd tot serieuze, sobere en ingetogen mensen met weinig affiniteit tot de traditionele studentikoosheid. Na de toetreding tot de SSR wordt VERA studentikozer, maar begint ook de verzuiling. Tijdens de jaren van de eerste wereldoorlog wordt de rol van kerk en religie binnen VERA steeds groter.
 
 
'''1921'''
 
Het eerste vrouwelijke VERA-lid: Mej. J. Boësscher.
 
 
'''1923'''
 
Na zijn afstuderen wordt Jelle Berg benoemd tot erelid van VERA.
 
 
'''1924'''
 
De disputen AMABO, CAINA en SAPEDUR worden opgericht. De VERA-kleuren worden oranje en donkerblauw de kleuren van de noordelijke stadhouder Willem Lodewijk.
 
 
'''1925'''
 
Op 18 maart wordt een “ontgroeningsreglement” vastgesteld. In het zalencentrum “Concerthuis” wordt de eerste VERA-kamer in gebruik genomen.
 
Er komt een Cantemus en er komen de VERA-baretten.
 
 
'''1926'''
 
Het “Concerthuis” wordt verlaten; VERA komt bijeen in Hotel “Victoria”.
 
 
'''1927'''
 
Het meisjesdispuut ZAGENA wordt opgericht.
 
 
'''1931'''
 
In november wordt de Sociëteit in de Stoeldraaiersstraat in gebruik genomen. (tot 1937).
 
 
'''1932'''
 
Vindicat probeert opnieuw VERA in te lijven, maar ook deze poging mislukt.
 
 
'''1936'''
 
De eerste subvereniging, de schaakclub S.I.S.S.A., wordt opgericht; spoedig gevolgd door andere subverenigingen.
 
In de periode tot de tweede wereldoorlog wordt VERA gekenmerkt door een behoorlijke groei wat blijkt uit de in gebruik name van steeds grotere VERA-ruimten en de oprichting van een aantal disputen en subverenigingen. De sfeer wordt gekenmerkt door een bloeiende amicitia en een relatieve vrijheid van gedrag maar ook door een geestelijk isolement en een zekere wereldvreemdheid.
 
 
'''1941'''
 
Op 1 november heft de vereniging zich op en gaat illegaal verder als “catechisatieclub”.
 
 
'''1943'''
 
De meeste VERA-leden duiken onder; de VERA-brieven vormen een belangrijke bron van contact.
 
 
'''1944'''
 
De vereniging houdt ook de facto op te bestaan. In de tweede wereldoorlog heeft een aantal VERA-leden krachtig verzet gepleegd. Vier VERA-leden zijn daarbij omgekomen: Reint Dijkema, Piet Gootjes, Roelof Kars v.d. Bergh en Bote v.d. Wal.
 
 
 
'''1945'''
 
De Groningse afdeling van de SSR wordt omgedoopt tot “Corpus Studiosorum Reformatorum Groningae Veri Et Recti Amici”, kortweg CSRG VERA, of gewoon VERA.
 
Het VERA-orgaan, als opvolger van de VERA-brieven ontstaat.
 
Op 13 juli wordt de sociëteit in de H.W. Mesdagstraat 28 in gebruik genomen.
 
 
'''1946'''
 
Discussies over de grondslag naar aanleiding van de Vrijmaking.
 
De Academische Senaat erkent VERA de facto door haar uit te nodigen voor een academische plechtigheid.
 
 
'''1947'''
 
De disputen ICHNATON, DORSEQUA, TUDUCA en CONISA worden opgericht.
 
Een aantal VERA-leden treedt uit en richt de studentenvereniging “Hendrik de Cock” op.
 
 
'''1949'''
 
De VERA-mensa ontstaat
 
 
'''1950'''
 
Als onderdeel van de ontgroening stelt VERA het kaalknippen van eerstejaars in.
 
 
'''1951'''
 
De sociëteit wordt te klein en er wordt gekeken naar een nieuwe behuizing. De “Stichting Sociëteitsfonds VERA” (SSF) wordt opgericht.
 
 
'''1953'''
 
Opnieuw grondslagdiscussies; VERA geeft een eigen inhoud aan de Moderamenverklaring van de SSR: VERA acht zich “verbonden met” in plaats van “gebonden aan” de grondslag.
 
 
'''1954'''
 
VERA krijgt een eigen wapen en een eigen vaandel.
 
De VERA-mensa houdt op te bestaan.
 
[[File:1899-1970 vaandel.jpg|thumb|''1954 - Stationsplein: aanbieding van een vaandel tijdens de lustrumviering van VERA, afdeling Groningen SSR - Foto: P. Boonstra'']]
 
'''1955'''
 
De SSF koopt het pand Oosterstraat 44 met het doel daar een sociëteit te vestigen.
 
In de eerste jaren na de tweede wereldoorlog maakt VERA een onstuimige groei door en ontwikkelt het zich tot een volwaardige studentenvereniging als onderdeel van de SSR. Wel wordt door steeds weerkerende grondslagdiscussies de band met de SSR losser.
 
 
'''1956'''
 
De sociëteit in de H.W. Mesdagstraat wordt verlaten.
 
Op 18 oktober wordt door het erelid Jelle Berg de nieuwe sociëteit PNYX (genoemd naar de heuvel in Athene waar de Atheners ter volksvergadering kwamen) in de Oosterstraat geopend. De norm wordt “Corpswaardigheid”.
 
 
'''1957'''
 
In de sociëteit wordt een nieuwe VERA-mensa gevestigd.
 
De eerste VERA-almanak wordt gemaakt.
 
De toneelgroep “En Ronde” wordt opgericht.
 
 
'''1958'''
 
De eerste MO-studenten worden als lid van VERA toegelaten.
 
 
'''1960'''
 
In de roerige jaren 1960 ontsponnen zich felle ‘diskussies’ over maatschappelijke kwesties en over de vraag of de traditionele studentencultuur die Vera steeds meer omarmde niet de nagel aan de eigen doodskist was.
 
VERA groeit sterk; heeft nu circa 350 leden; het dispuut ZAGENA wordt gesplitst in GIOCA, JACKEMAR en EFORA.
 
 
 
'''1961'''
 
De disputen ASKORE, CORONA en PERALCO worden opgericht.
 
VERA is tegen de grondslagwijziging van de SSR.
 
 
'''1962'''
 
Het STER-plan wordt ingevoerd waarbij meer en meer de nadruk komt te liggen op de dispuutsfunctie.
 
De Algemene Corpsvergadering wordt het Corpsparlement.
 
Het begin van de lezingen-cycli. Deze hebben een grote uitstraling en worden gedeeltelijk in boekvorm uitgegeven.
 
Er komen aparte dispuutshuizen.
 
 
'''1964'''
 
VERA opent een nieuwe mensa, die gedeeltelijk “open” is.
 
 
'''1966'''
 
De grondslag-omschrijving wordt gewijzigd in “de traditie der Christenheid, zoals die heeft doorgewerkt…”.
 
 
'''1967''' Het kaalknippen wordt afgeschaft.
 
 
'''1968'''
 
De groentijd is op voet van gelijkheid; de kledingregels verdwijnen; het meisjesdispuut ZAGENA wordt opgeheven, de disputen worden gemengd, waardoor nieuwe disputen ontstaan: MUZENY, LIMERA en THABOERA.
 
 
'''1969'''
 
Er wordt gediscussieerd of VERA al dan niet een “open vereniging” moet worden.
 
 
'''1970'''
 
De periode na de tweede wereldoorlog tot 1970 kenmerkt zich door een grote bloei van VERA, maar daarna ook door het feit dat de ontzuiling en deconfessionalisering hun intrede deden. Onder invloed van de hippiebeweging besloten de ‘idealisten’ van Vera rond 1970 te kiezen voor openheid: voortaan kon iedereen lid worden. De “Openheid-motie” wordt aangenomen. Het is het einde van VERA als studentenvereniging.
 
 
'''1971'''
 
De statuten worden gewijzigd. Het “C.S.R.G. VERA” gaat “Jongerenvereniging Vera” heten. Er is geen grondslag meer, maar een aantal “uitgangspunten” waarin overigens de oude VERA-waarden wel te herkennen zijn.
 
HBO-ers en “werkende jongeren” kunnen lid worden.
 
 
'''1974'''
 
De “Jongerenvereniging Vera” wordt het nog niet gesubsidieerde “Jongerencentrum Vera”.
 
 
Voorgaande gegevens zijn grotendeels ontleend aan het boek van '''P.A.J. Caljé “VERA: Vorming en Vriendschap'''”, met als ondertitel “1899 – 1974, 75 jaar gereformeerd studentenleven” (ISBN 90 6247 302 4). Aanvullingen zijn er van Thijs de Groot.
== 1974 - 2026: Poppodium VERA ==
Het was in de vroege jaren ’70 dat programmeur Syp Wynia concerten en culturele projecten begon te organiseren. Het was vooral jazz, blues en pubrock wat geboekt werd. De punkscène later in dat decennium speelde zich vooral af in Simplon en Huize Maas en ging, gek genoeg, aan Vera voorbij (hoewel '''Crass''' wel Vera aandeed). Vera was voor hippies en bood film, theater, muziek, politieke discussieavonden en ruimte voor actiegroepen. Het centrum werd sinds 1974 ook opengesteld voor niet-leden. Het toenemende hasjgebruik trok echter ook probleemjongeren, waardoor avonden wel eens uit de hand liepen.
 
Alle activiteiten werden georganiseerd in groepjes. Een vrouwengroep, een ‘flikkergroep’, kraakcomité ‘de vrolijke os’, de programmagroep, het ‘komitee voor onderdrukte volken in Indonesië’, een actiegroep voor indianen. Vera bood daarnaast ruimte aan andere actiegroepen uit de stad en linkse politieke partijen om bijeenkomsten of manifestaties in het gebouw te organiseren. Het Jongerencentrum was een broeiplek van vernieuwende cultuur, vernieuwing in de politiek, vernieuwing in het algemeen. Dit alles uitgebeeld in handgemaakte zeefdrukposters, een nog altijd karakteristiek kenmerk van Vera, net als de zelfgedrukte Vera Krant die tussen 1977 en 2013 verscheen.
 
Een probleem werd gaandeweg wel dat Vera op twee gedachten hinkte: er was een politieke groep die meende dat Vera op moest komen voor onderdrukten in de samenleving. Die groep vond dat Vera een plek moest zijn waar jongeren zich konden ontwikkelen. Daarnaast was er de culturele groep die een goed programma wilde bieden van concerten, films en theater. Aanvankelijk konden de twee groepen prima naast elkaar bestaan, maar vooral begin jaren tachtig groeide de wederzijdse kritiek.
 
''Tekst: Thijs de Groot''
 
=== 1974 - 1979 ===
 
 
'''1974'''
 
De “Jongerenvereniging Vera” wordt het nog niet gesubsidieerde “Jongerencentrum Vera”
 
 
 
'''1976'''
 
Het ene na het andere dispuut wordt opgeheven; de laatste drie overgebleven disputen (THABOERA, KIBBELKOELE en CONISA) fuseren tot AGIANA.
 
 
'''1978'''
 
Het Jongerencentrum krijgt subsidie.
 
 
'''1979'''
 
Programmeur Frans de Haan boekt naast reggae en blues steeds meer veelbelovende opkomende new-wave bands als '''XTC, Gang of Four, The Only Ones''' en '''Joy Division'''. Vera bouwt op muziekgebied een sterke naam op. Voor de politieke groep was dat bedreigend. Hoe succesvoller het concertprogramma werd, hoe feller het verzet.
 
=== 1980 - 1989 ===
 
In 1980 wordt '''Peter Weening''' de nieuwe programmeur. Het plan is dat hij die functie één jaar zou bekleden, maar hij is dik 40 jaar gebleven. Onder leiding van ‘Pepr’, zoals hij zich sinds een concert van Prong noemt, spitst het programma zich voortaan veel meer toe op de underground.
 
In de eerste helft van de jaren ’80 schuift de focus duidelijk op van pop naar rock. Spelen er eerst nog bands als '''Simple Minds''' en '''U2''', later komen '''Killing Joke, The Fall, The Sound, The Birthday Party''' (en later '''Nick Cave''' solo), '''The Butthole Surfers''', '''Sonic Youth''' en '''Sisters of Mercy'''. Veel van die bands keren later, toen ze eigenlijk te groot waren voor een zaal als Vera, terug naar de Groninger rockclub.
 
 
'''1980'''
 
Het Jongerencentrum wordt een “Gedoogcentrum” en gaat soft-drugs verkopen met een eigen “huisdieler”.
 
De cultuur van het gesproken en geschreven woord wordt vervangen door de cultuur van muziek en beeld (films, popconcerten en zeefdrukken). De bezoekers zijn niet meer de studenten, maar vooral jongeren.
 
 
'''1981'''
 
Sinds 1981 wordt ook de jaarlijkse Vera Poll gehouden, waarin het publiek naar haar favorieten wordt gevraagd. De eerste vijf winnaars voor de belangrijkste categorie, ‘Beste Concert Grote Zaal’, waren '''DAF, Virgin Prunes, Kowalski, The Gun Club''' en '''The Scientists'''. Ook daarin is de verschuiving goed zichtbaar.
 
 
'''1986'''
 
Het “jongerencentrum Vera” wordt “Vera, club for the International Pop Underground” en organiseert in die hoedanigheid veel pop-concerten.
 
Hoewel Vera goed draaat, laait het verzet toch weer op. De oude ‘cultuurgroep’ rond Vera’s huisdealer (de enige die gedoogd werd in het Noorden) ageert steeds heftiger tegen de door Weening ingeslagen weg. Die laatste had genoeg van de vage overleggroepjes en alle randfiguren die op de hasj afkwamen. In 1985 leidt dit tot een bestuurscrisis, waarbij wordt geknokt en gescholden. Weenings apparatuur wordt uit zijn huis gestolen en in een sloot gegooid. De crisis culmineert in een algemene ledenvergadering in 1986. Concertbezoekers met een jaarkaart hadden ook stemrecht. Hierdoor weet Weening zo’n 200 mensen op te trommelen en behaalt op de ALV een glorieuze overwinning. De cultuurgroep verdwijnt, de huisdealer wordt afgestoten. Vera kan eindelijk een volwaardig poppodium worden.
 
 
De Pollwinners in het laatste deel van de 80’s zijn '''Giant Sand, Naked Prey''' en '''Henri Rollins''' (ex aequo), '''Rollins Band''' en '''Screaming Trees'''. Alle winnaars worden tegenwoordig op de ‘Walls of Fame’ in de Grote Zaal opgeplakt. Daar staat de naam van '''Nirvana''' niet bij, hoewel zij in 1989 een vooral achteraf legendarisch concert geven als voorprogramma van '''Tad'''. Ook latere grote en invloedrijke bands als '''Soundgarden, The Lemonheads, Yo La Tengo, Slayer, Bad Religion, NOFX,''' '''Prong''' en '''Buffalo Tom''' komen in de jaren ’80 al langs.
 
=== 1990 - 1999 ===
Nadat Vera met een opzienbarende protestactie ‘Don’t Fuck With Vera!’ haar cultuursubsidies heeft veiliggesteld, kan het programma verder vormgegeven worden. De pijlers zijn jarenlang de concerten Grote Zaal, de concerten Downstage, de Zienema en de Swingavond. Dit alles ondersteund door de Art Division. Bewust werden en worden er amper dansavonden na een concert geprogrammeerd: de band moet in het middelpunt staan. Door daarnaast te blijven werken met honderden vrijwilligers en weinig betaalde krachten behoudt Vera haar unieke status in popmuziekland.
 
Eddie Vedder van '''Pearl Jam''' heeft zo genoten van zijn debuut in Vera dat hij vier jaar later in zijn eentje per trein naar Groningen kwam om zelf als verrassing voor zijn toenmalige voorprogramma '''The Fastbacks''' te openen in Vera! Courtney Love van '''Hole''' schijnt op Peprs kantoor Kurt Cobain telefonisch ten huwelijk te hebben gevraagd! '''Weezer, Jammah Tammah, Descendents, The Posies, GWAR''' en '''Man or Astro-Man?''' zorgden elk op hun manier voor een vrolijke noot. '''Motorpsycho, Unwound, Fugazi, Dinosaur Jr.''' en later '''Sebadoh''' werden zogenaamde ‘huisfavorieten’ en dat gold zeker voor de Pollwinners in die mooie jaren: tussen 1990 en 2000 konden '''Dead Moon, The Jesus Lizard, The Gories, The Jon Spencer Blues Explosion''' (2x)''', Shellac, Blonde Redhead''' (2x)''', Godspeed You! Black Emperor''' en '''Mogwai''' met de hoogste eer strijken. Een monumentale lijst!
 
Vanaf de jaren ’90 ontwikkelde de Downstage-programmering zich tot een volwaardig onderdeel van het Vera-aanbod. Bekende namen die ooit in de legendarische Kelderbar stonden zijn '''Motorpsycho, Sebadoh, Dead Moon, Grandaddy, Karate, The Robocop Kraus, The Weakerthans, The Dismemberment Plan, Cosmic Psychos''' en '''DeFacto''' (de band van Omar en Cedric van '''At The Drive-In''' en '''Mars Volta'''). Maar het aanbod was en is vooral lokaal en nationaal gericht, dus kwamen bijvoorbeeld '''Bettie Serveert, LPG, Audiotransparent, Feverdream, Voicst, The Apers, Human Alert, zZz, Green Hornet, Jimmy Barock, We vs. Death''' en '''Face Tomorrow''' ook het trapje af voor een optreden Downstage. '''Meindert Talma''' beschrijft in zijn boek ‘Kelderkoorts’ op hilarische wijze zijn eerste optreden Downstage. Vooral tijdens punk- en hardcoreshows is de Kelderbar op zijn best: hier is het ''ceilingcrawlen'' uitgevonden!
 
 
'''1997'''
 
Bij '''de grote verbouwing''' van de Grote Zaal in 1997 volgde Vera niet de heersende trend van groot-groter-grootst, maar hield de capaciteit bewust op 500 man. Zo kan klein talent nog steeds een podium krijgen. Sindsdien beschikt Vera ook over haar eigen artiestenhotel, fraai gedecoreerd door de eigen Art Division. Het ontbijt en diner wordt geserveerd in Vera’s huiskamer, de Kemenade, het kloppend hart van de club. Artiesten gaven vaak aan dat deze benadering, die ook nog eens op vrijwilligers draait, tamelijk uniek is in de wereld, en voor bands vaak een reden is om terug te komen naar Groningen.
 
 
'''1998'''
 
Concerten waar nog lang over werd nagepraat waren ‘typische Vera-bands’ als '''Afghan Whigs, The New Bomb Turks, NoMeansNo, Melvins, Nine Pound Hammer, Turbonegro, The Oblivians''', de ‘Sub Pop Triple Bill From Hell’ (met '''The Dwarves, The Reverend Horton Heat''' en '''The Supersuckers''') en de ‘Re-Opening Party’ in 1998 met de speciaal ingevlogen '''Dirtbombs'''. Sinds die heropening heet Vera voortaan ''Club for the International Pop Underground''.
 
VERA krijgt de kwalificatie “Beste Poppodium van Nederland”.
 
=== 2000 - 2009 ===
In de eenentwintigste eeuw is Vera een poptempel die een klasse apart vormt in het Nederlandse zalencircuit. Er verscheen een fraai boek: ‘Rockin on Paper. The Vera Club:  a history in posters’ vol prachtige concertposters en memorabele verhalen.
 
Er werd onder anderen samengewerkt met Eurosonic/Noorderslag, Noorderzon, Jonge Harten en Verhip een Strip Museum (strips geëxposeerd op Vera’s muren). De Zienema organiseerde regelmatig films in samenwerking met Forum Images (IFFR) en Amnesty International en jarenlang hield BreakFast bij ons haar drukbezochte drum ‘n’ bass-parties.
 
De opkomst van internet en de daaruit voortvloeiende toenemende ‘vluchtigheid’ van muziek (elke dag een nieuwe band als ''Next Big Thing'') ging ook niet aan Vera voorbij. Er werden aan de ene kant steeds meer concertavonden gehouden, maar aan de andere kant zag je minder bands die jaren alleen aan de top bleven en zo een ‘huisfavoriet’ konden worden. Dit wordt weerspiegeld in de lijst Pollwinners van de jaren 2000: een zeer gevarieerd gezelschap, en geen meerjarige winnaars meer. De eerste vijf zijn nog een paar keer tot heel vaak langs geweest ('''At The Drive-In, Zen Guerrilla, Prong, The Thermals, The Hackensaw Boys'''), het laatste vijftal maximaal twee of drie keer ('''Omar A. Rodriguez-Lopez Quintet, Two Gallants, Black Lips, The Dodos, Health''').


[[File:1899-1970 mensa.jpg|thumb|''1964 – mensa VERA – Photo: P. Boonstra'']]
Maar we gaan absoluut niet klagen. Want welke club voor 500 man kan zeggen dat het -naast deze mooie Pollwinners- ook nog '''The White Stripes, Franz Ferdinand, Modest Mouse, The Get Up Kids, Death Cab For Cutie, The Hives, The Notwist, Pinback, Les Savy Fav, The Haunted, Interpol, Editors, Elbow, Nada Surf, The Kooks, Band Of Horses, Ash, The Wombats, Blood Red Shoes, The Gaslight Anthem, Villagers, Beach House''' en '''Black Rebel Motorcycle Club''' op de planken heeft gehad?
The last-mentioned changed during the early 50’s. The formerly conservative Vera evolved more and more into a progressive club with room for culture. Vera gave entrance to different kinds of people, and even got their own drama club and choir. The 60’s were marked as a time with intense ‘debates’ concerning social issues and the question of if Vera was digging its own grave embracing the traditional student culture. Under the flag of the hippy movement in 1970, the ‘idealists’ of Vera decided to choose for acceptance: from now on everyone could become a member.[[File:1899-1970 vaandel.jpg|thumb|''1954 – Offering of a banner during VERA’s lustrum celebration – Photo: P. Boonstra'']]


== 1970 - 1979 ==
It was in the early 70’s when promoter Syp Wynia started to organize concerts and cultural projects. It was mostly jazz, blues, and pub rock that was booked. Oddly enough, the punk scene that developed later in the decade never had its place in Vera (although '''Crass''' was booked), and could be found in Simplon and Huize Maas. Vera was for the hippies and offered film, theatre, music, political debate nights, and space for activist groups. As of 1974, Vera was also open for non-members. Due to the increased use of cannabis, the club also attracted bored and ‘troubled’ youth, resulting in wild nights that sometimes got out of hand.


[[File:1899-1970 studentenactiviteit.jpg|thumb|''September 2nd 1977: Mainstage concert hall – Photo: D. van der Veen'']]
'''2001'''
All activities were organized in groups. There was a women’s’ group, squatter group ‘the happy ox’, the ‘committee of suppressed people in Indonesia’, an activist group for native Americans, and more. Vera also accommodated space for activists from the city and leftwing political parties to organize meetings and events in the building. The youth center was a place that flourished with innovative culture, innovation in politics, and innovation in general. All was expressed in handmade silkscreen posters, still a characteristic feature of Vera (just like the self-printed Vera Paper between 1977 and 2013).


A problem that gradually came to the forefront was that Vera shuffled between two opinions: there was one political group that thought Vera was supposed to defend the oppressed in society. This group saw Vera as a place for youth to develop. In addition, there was a cultural group that wanted to offer a great program of concerts, film, and theatre. At first the two groups could easily co-exist, but the mutual criticism began to grow, especially in the early 80’s.
Bijzonder was de opening in 2001 van '''The Vera Project''' in Seattle. Door strenge lokale wetten was het voor te jonge muziekliefhebbers in die dagen bijkans onmogelijk in Seattle een concert te bezoeken. Zich spiegelend aan Vera Groningen, ging een steeds grotere groep jonge vrijwilligers dan maar zelf concerten organiseren. Toen de regels later versoepeld werden, en The Vera Project een eigen onderkomen kreeg, kwamen daar zeefdruk, een opnamestudio, een kunstgalerie, en allerlei cursussen voor muziek en streetdance bij. Het ‘project’ draait nog steeds goed, en is een voorbeeld voor jongerenbewegingen in andere Amerikaanse steden.


[[File:Joy-Division-Vera-klein-website.jpg|thumb|''1980 – Joy Division – VERA Wardrobe – Photographer unknown'']]
=== 2010 - 2019 ===
The promoter Frans de Haan booked, next to reggae and blues, more promising and upcoming new-wave bands like '''XTC, Gang of Four, The Only Ones''', and '''Joy Division.''' Vera built a strong name in the field of music, and this was seen as a threat by the political group. The more successful the concert program was, the more fierce the resistance.
De onstuitbare globalisering van de nieuwe eeuw is ook in het Vera-programma (en de Poll) waar te nemen. '''Davilla 666''' uit Puerto Rico won in 2011 de Poll, en '''Los Pirañas''' uit Colombia werd in 2017 tweede. De Ghanese act '''Pat Thomas & Kwashibu Area Band''' werd vierde in 2016. Uit Niger kwamen '''Les Filles De Illighadad, Mdou Moctar''' en '''Tal National''', uit Togo '''Vaudoo Game''', uit Zuid-Korea '''Jambinai''', uit Ethiopië '''Fendika''' en uit Mongolië de keelzangrockers van '''Hanggai'''.


== 1990 - 1989 ==
Tegen de heersende muziektrends en veler verwachting in kenden de jaren 2010 een heropleving van garagerock en postpunk. Waar eerst '''Villagers, Davilla 666''' en '''Triggerfinger''' de Poll wonnen, zag je vanaf '''Parquet Courts''' (2013) een hele rits veelal gelijkgestemde bands hoog scoren. '''Together Pangea, Mike Krol, Protomartyr''' (2x op rij, niet meer gebeurd sinds Blonde Redhead), '''Idles''' en '''Jambinai''' streken met de hoogste eer. In hun kielzog traden bands als '''Ty Segall, Mikal Cronin, Cloud Nothings, King Gizzard & The Lizard Wizard, Metz, The Men, Meatbodies''' en het Groningse '''Traumahelikopter''' succesvol voor het voetlicht. Delen van de beste concerten verschenen voortaan op speciale VERA/LIVE-splitsingles en op video als Beauties of the Underground- LIVE.
In 1980 Peter Weening was the new promoter. Initially this was a one year function, but he never left Vera. Under the moniker ‘Pepr’, which he goes by since a '''Prong''' concert, the program aimed the attention much more at the underground. In the first half of the 80’s the focus clearly shifted from pop to rock.[[File:Bono-Vera-1980-PePr.jpg|thumb|''U2 – 16 oktober 1980 – Foto: Peter Weening'']]
Bands such as '''Simple Minds''' and '''U2''' were replaced by '''Killing Joke, The Fall, The Sound, Birthday Party''' (and later '''Nick Cave''' solo), '''The Butthole Surfers, Sonic Youth,''' and '''Sisters of Mercy.''' Many of these bands later, when they were actually too big for a small venue like Vera, returned to Groningen’s rock club.
[[File:Sonic youth en publiek vera 1983.jpg|thumb|''Sonic Youth – 1983 – Photo: Carlos van Hijfte'']]


1981 also marked the year of the first annual Vera Poll, in which the visitors were asked for their favorites. The first five winners in the most important category ‘Best Main Stage Concert’ were: '''DAF, Virgin Prunes, Kowalski, The Gun Club,''' and '''The Scientists.''' The shift to underground is clearly visible in this list.


Despite the success of Vera, the resistance rose again. The old ‘cultural group’ around Vera’s own ‘house dealer’ (the only one that was tolerated in the North) reacted fiercely on Weening’s new path. Weening had had enough of all the vague consultation groups and other weird characters that were attracted by the hash. In 1985 this resulted in a council crisis, with cursing and fights at meetings. Weening’s belongings and equipment were stolen from his house and were thrown into a ditch. The crisis culminated at the general membership meeting in 1986. Concert visitors with an annual card also had voting rights at these meetings. Weening managed to get about 200 people together and achieved a glorious victory. The cultural group disappeared and they got rid of the house dealer. Vera could finally become a true music venue.
'''2013'''


[[File:Nirvana1989 kurt.jpg|thumb|''Nirvana – 1989 – Photo: Willem Kolvoort'']]
Het einde van de Vera Krant. Aan de digitalisering van de samenleving blijkt niet te ontkomen. Een aantal jaar bestaan '''Vera Krant''' en website naast elkaar, maar in 2013 wordt het roemruchte muziekblad na 36 jaar undergroundtips, prachtig artwork en een hoop komische noten te hebben gedeeld opgedoekt. In januari 2014 verschijnt een speciale ‘In Memoriam’-uitgave en sindsdien kunnen we het artwork van de Vera Krant alleen nog in de archieven of aan de muren van de entreehal van Vera bewonderen.  
The Vera Poll winners in the second half of the 80’s were: Giant Sand, Naked Prey, Henri Rollins, Rollins Band, and Screaming Trees. All winners are listed on the ‘Walls of Fame’ at the Mainstage. The name Nirvana isn’t on there, even though they played a legendary concert as support for the band Tad. A lot of other, later on big and influential bands visited Vera in the 80’s, such as Soundgarden, the Lemonheads, Yo La Tengo, Slayer, Bad Religion, NOFX, Prong, and Buffalo Tom.


== 1990 - 1999 ==
After Vera secured its cultural subsidies with the sensational protest ‘Don’t Fuck With Vera!’, the concert program could be further developed. The cornerstones of club Vera have always been the Mainstage concerts, the Downstage concerts, the Swingnights, and the Zienema. These four main elements are supported by Vera’s own Artdivision. Over 200 volunteers and a small paid staff work hard to ensure that Vera keeps its unique status in the pop music world.


A lot of memorable things have happened in the 90’s. Eddie Vedder, lead singer of '''Pearl Jam,''' enjoyed his debut in Vera so much, that he returned years later by train to surprise the Vera crew and support the band '''The Fastbacks'''. It has also been said that Courtney Love of '''Hole''' proposed to Kurt Cobain by telephone from Pepr’s office! '''Weezer, Jammah Tammah, Descendents, The Posies, GWAR,''' and '''Man or Astro-Man?''' all provided a festive night in their own way. '''Motorpsycho, Unwound, Fugazi, Dinosaur Jr.,''' and later '''Sebadoh became so-called ‘house favorites’, just like the Poll winners in those beautiful years: between 1990 and 2000 the bands Dead Moon, The Jesus Lizard, The Gories, The Jon Spencer Blues Explosion''' (2x)''', Shellac, Blonde Redhead''' (2x)''', Godspeed You! Black Emperor,''' and '''Mogwai''' earned the highest of honors. An impressive list!
'''2013'''
[[File:Eddie vedder tweemaal 05 11 96.jpg|thumb|''1996 – Eddie Vedder supports The Fastbacks (small: Pearl Jam in Vera in 1992)'']]


During the renovation of the Mainstage concert hall in 1997, Vera didn’t follow the common trend of big-bigger-biggest, but kept its capacity at 500 guests. Since the renovation, Vera has its own artists’ residence, beautifully decorated by the Artdivision. Breakfast and dinner is served at Vera’s living room: the Kemenade, the beating heart of the club.
Ook de aloude '''Swingavond''', waar decennialang ontelbaar veel bezoekers nieuwe muziek ontdekten, de liefde van hun leven vonden of gewoon keihard los gingen, overleeft de tand des tijds niet. Het team van '''Loft''' zorgt met haar sfeervolle dansavonden echter voor een waardige en drukbezochte opvolger.


Popular concerts during this time were of typical ‘Vera-bands’, such as '''Afghan Whigs, The New Bomb Turks, NoMeansNo, Melvins, Nine Pound Hammer, Turbonegro, The Oblivians''', the ‘Sub Pop Triple Bill From Hell’ (with '''The Dwarves, The Reverend Horton Heat,''' and '''The Supersuckers'''), and the ‘Re-Opening Party’ in 1998 with special guest '''Dirtbombs'''. Since the re-opening Vera is called ''Club for the International Pop Underground''.
Zo komen er altijd weer nieuwe ideeën omhoog. Vanuit Vera werd '''Zomaar Radio''' uitgezonden, werd jaarlijks het '''Eurosonic-festival''' uitgezonden vanaf de Kemenade, ontstond het bizarre schaduwfestival '''Jagersonic''' en is Vera sinds jaar en dag dé plek voor de heetste afterparty van het Eurosonic/Noorderslag-weekend. Rond dit weekend, waarin muziekstad Groningen geheel op zijn kop staat, verzorgde de Art Division van Vera, samen met talloze andere Europese kunstenaars, meermaals de posterexpositie '''EPEX''' in het Grafisch Museum GRID.
[[File:Opening-niewe-zaal.jpg|thumb|''1998 – Opening Main Hall by The Dirtbombs (soundcheck) – Picture: Willem Kolvoort'']]


During the 90’s, the Downstage programming evolved into a worthy part of Vera’s concerts and activities. Famous names that played in the legendary Kelderbar (‘Basementbar’) are '''Motorpsycho, Sebadoh, Dead Moon, Grandaddy, Karate, The Robocop Kraus, The Weakerthans, The Dismemberment Plan, Cosmic Psychos,''' and '''DeFacto''' (the band of Omar and Cedric from '''At The Drive-In''' and '''Mars Volta'''). Since the programming mostly consisted of local and national acts, we are most proud of artist such as '''Bettie Serveert, LPG, Audiotransparent, Feverdream, Voicst, The Apers, Human Alert, zZz, Green Hornet, Jimmy Barock, We vs. Death,''' and '''Face Tomorrow''' who played at Downstage. In his book ‘Kelderkoorts’ (‘Basement fever’) local hero '''Meindert Talma''' hilariously describes his first show at Downstage. The Kelderbar is at its best during punk- and hardcore shows: this is where ''ceilingcrawling'' was invented!


== 2000 - 2009 ==
'''2014'''
In the twenty-first century, Vera is a pop music temple that forms its own category in the Dutch club circuit. A beautiful book is published: ‘Rocking on Paper. The Vera Club: a history in posters’, full of concert posters and memorable stories. There are new collaborations including Eurosonic/Noorderslag, Noorderzon, Jonge Harten, and Verhip een Strip Museum (the comics that are exhibited inside Vera on the walls). The Zienema organizes movies in association with Forum Images (IFFR) and Amnesty International. Additionally, every three months, BreakFast organizes its drum&bass nights at the Club and the team of Loft hosts very popular and atmospheric dance-nights, as successor of the old Swingnight.


In overleg met de gemeente neemt Vera het failliete '''Simplon''' over. Simplon kan zo een succesvolle doorstart maken en richt zich met name op nieuwe acts uit de pop, urban en dance. Lokaal talent wordt een podium geboden tijdens de Simplon Up-avonden.


The rise of the internet and the resultant transience of musical acts (every day a new band as ''Next Big Thing'') did not go unnoticed. For one thing, there are more and more concert nights organized yearly, and there are no longer certain bands in the top of the Poll for years and years, becoming house favorites. This reflects in the list of Poll winners for the 00’s: the first part of the decade was won by bands that have been in Vera more or many times before ('''At The Drive-In, Zen Guerrilla, Prong, The Thermals, The Hackensaw Boys)''', but the last five only a couple of times ('''Omar A. Rodriguez-Lopez Quintet, Two Gallants, Black Lips, The Dodos, Health''').


[[File:White stripes2.jpg|thumb|''2001 – The White Stripes – Picture: Arnoud Heikens'']]
'''2019'''
All in all, there is no reason to complain. What venue with a 500 guest capacity can say they have had '''The White Stripes, Franz Ferdinand, Modest Mouse, The Get Up Kids, Death Cab For Cutie, The Hives, The Notwist, Pinback, Les Savy Fav, The Haunted, Interpol, Editors, Elbow, Nada Surf, The Kooks, Band Of Horses, Ash, The Wombats, Blood Red Shoes, The Gaslight Anthem, Villagers, Beach House,''' and '''Black Rebel Motorcycle Club''' playing on their stage?


== 2010 - 2019 ==
Het '''120-jarig jubileum van Vera''' wordt groots gevierd. In letterlijk het hele gebouw worden rondleidingen gehouden, er is een talkshow met een keur aan bekende gasten die hun Vera-herinneringen delen, en er is -uiteraard- heel veel muziek. Eregast is '''Toody''', het enig nog levende bandlid van eeuwig huisfavoriet '''Dead Moon'''.
The unstoppable globalization of the new century shines through in the program (and the Poll) of Vera. '''Davilla 666''' from Puerto Rico won the Poll in 2011, and '''Los Pirañas''' from Colombia peaked second in 2017. The Ghanaian act '''Pat Thomas & Kwashibu Area Band''' ended fourth in 2016. From Niger we welcomed '''Les Filles De Illighadad, Mdou Moctar''' and '''Tal National''', from Togo '''Vaudoo Game''', from South-Korea '''Jambinai''', from Ethiopia '''Fendika''' and from Mongolia the rocking throat singers of '''Hanggai'''.


[[File:Protomartyr-poll-winst.jpg|thumb|''Protomartyr, Poll winners 2016 & 2017. Foto: Bob de Vries / Poster: Willem Kolvoort'']]
=== 2020 - ===
Against all popular music trends and against many people’s expectations, the 10’s saw a revival of garage rock and postpunk. At first '''Villagers, Davilla 666''' and '''Triggerfinger''' won the Poll, but since '''Parquet Courts''' (2013) a whole lot of like-minded bands made their appearance. '''Together Pangea, Mike Krol''' and '''Protomartyr''' were immortalized on the Mainstage walls, the latter even two times in a row (not seen since Blonde Redhead). In their slipstream bands like '''Ty Segall, Mikal Cronin, Cloud Nothings, King Gizzard & The Lizard Wizard, Metz, The Men, Meatbodies''' and Groningen’s '''Traumahelikopter''' gained success. Parts of the best shows are releases as VERA/LIVE split singles and on video as Beauties of the Underground – LIVE.
In 2020 konden we nog net de posterexposities van oer-Artworkers Willem Kolvoort in het Groninger Museum en Vlerk in GRID bezoeken. Daarna liet de '''corona-pandemie''' uiteraard ook Vera niet onberoerd. Van het ene op het andere moment moest de gehele programmering geschrapt of verplaatst worden. Er werden nog zitconcerten voor een klein publiek gehouden, en Peter Weenings 40-jarig jubileum bescheiden gevierd, maar uiteindelijk moest ook Vera haar deuren sluiten.


The digitalization of society appeared inevitable though. A couple of years the Vera Paper and the website functioned next to each other, but in 2013, after 36 years of sharing underground favorites, the infamous music source blew out its last breath. In January 2014 a special ‘In Memoriam’ edition came out, and since then the artwork of the Vera Paper can only be admired in the archives or at the walls of Vera’s entrance hall.
De club heeft het ‘geluk’ (al is dat een zeer bewuste keuze) dat het voornamelijk op de 250 vrijwilligers draait, slechts een vijftiental betaalde krachten in dienst heeft en een eigen pand aan de Oosterstraat 44 bezit, waardoor er niet massaal mensen ontslagen hoefden te worden. De gedwongen pauze werd benut door de backstageruimtes grondig te verbouwen. In de plaats van concerten ontstonden allerlei online-alternatieven als Zoomparties en streaming-concerten van de POPgroningen Talent Award, Zomaar Radio en Club Knikker Live.


[[File:Laatste-VK.jpg|thumb|''Cover VERA Krant, de Historische Finale Editie (2014). Artwork: Johanna Wenke'']]
Zo zal Vera zich altijd blijven onderscheiden met nieuwe initiatieven, onbekend talent, nieuwe stromingen en obscure dwarse tonen. ‘Kleine’ ''beauties'' als '''DD/MM/YYYY, Japandroids, No Age, Holy Fuck, A Place To Bury Strangers, Timesbold, Low, The Hex Dispensers, Beach Fossils, Ought, Big Ups, Die Nerven, Wand, Meat Wave''' en '''Viet Cong'''/'''Preoccupations''' scoren steevast hoog in de Poll, hoger vaak dan de ‘grote’ bands. Vera blijft de naam eer aan doen die in 1990 op een legendarische ‘Live in Vera’-verzamelplaat prijkte: ''Beauty in the Underworld''.
Vera will always distinguish itself with unknown talent, new trends against the grain, and obscure sounds. ‘Small’ beauties like '''DD/MM/YYYY, Japandroids, No Age, Holy Fuck, A Place To Bury Strangers, Timesbold, The Hex Dispensers, Beach Fossils, Ought, Big Ups, Die Nerven, Wand, Meat Wave, Idles''' and '''Viet Cong/Preoccupations''' are consistently scoring high in the Poll, usually higher than the ‘bigger’ bands. Vera will always honor the name that was once given to the legendary ‘Live in Vera’-collection album in 1990: ''Beauty in the Underworld!''

Latest revision as of 15:01, 3 April 2026

Vera ademt historie. ‘Veri et Recti Amici’ staat er boven de deur van het statige pand met middeleeuwse kelder. V.E.R.A.: ‘Ware en Oprechte Vrienden’, een opschrift dat herinnert aan de gereformeerde studentenvereniging die Vera meer dan honderd jaar geleden was. Bij binnenkomst wordt de bezoeker overweldigd door muren vol posters, krantjes en foto’s uit een rijk muziekverleden. Toch was het niet voor de jaren 1970 dat Vera werd opengesteld voor een breder publiek. Hieronder lees je de volledige geschiedenis van VERA.

1899 - 1974: Studentenvereniging VERA

Aan de dageraad van een nieuwe eeuw richtte in 1899 een groep studenten V.E.R.A. op, gericht op vorming, vriendschap en maatschappelijke discussie. Toen al kon het er in die debatten heet aan toe gaan, en toen al moest men weinig hebben van materialisme en uiterlijk vertoon. Mooi zijn de verhalen hoe er werd aangekeken tegen de eerste auto’s en hun pronkerige bezitters. Volgens de toenmalige gereformeerde rechtlijnigheid werden drankgelagen, ontgroeningen en muziek op de sociëteit afgekeurd. Dat laatste veranderde na de Tweede Wereldoorlog. Het daarvoor zo conservatieve Vera ontwikkelde zich tot een progressieve vereniging met steeds meer ruimte voor cultuur. Vera liet nu ook hervormde leden toe en kreeg een toneelvereniging en een koor.


1899

Op 14 februari wordt in Groningen (in de Guldenstraat) door 9 studenten een kerkelijke debating-club opgericht met als zinspreuk Veri Et Recti Amici. Jan Ronda is de eerste praeses. De “roepnaam” wordt VERA. Slechts leden van de Gereformeerde Kerken kunnen lid zijn.


1901

VERA verliest zijn kerkelijke grondslag in navolging van de Unie “Hendrik de Cock”, een soortgelijke studentenvereniging in Leiden. VERA wordt interkerkelijk en baseert zich op “De Drie Formulieren van Enigheid”. Orthodoxe hervormden en christelijke gereformeerde studenten kunnen nu ook lid worden.


1913

Op 24 januari wordt “de Groningse afdeling van de SSR” officieel geïnstalleerd; op 12 maart wordt de debating-club VERA officieel opgeheven. Ook al is VERA als zodanig opgeheven; als “roepnaam” zal VERA worden aangehouden als de Groningse afdeling van de SSR wordt bedoeld.


1920

Het Gronings Studentencorps "Vindicat atque Polit" probeert VERA in te lijven als onderdeel van het Corps. VERA weigert.

In de periode tot 1920 heeft VERA zijn leden geholpen de spanningen tussen geloof en wetenschap op te lossen. De leden werden gevormd tot serieuze, sobere en ingetogen mensen met weinig affiniteit tot de traditionele studentikoosheid. Na de toetreding tot de SSR wordt VERA studentikozer, maar begint ook de verzuiling. Tijdens de jaren van de eerste wereldoorlog wordt de rol van kerk en religie binnen VERA steeds groter.


1921

Het eerste vrouwelijke VERA-lid: Mej. J. Boësscher.


1923

Na zijn afstuderen wordt Jelle Berg benoemd tot erelid van VERA.


1924

De disputen AMABO, CAINA en SAPEDUR worden opgericht. De VERA-kleuren worden oranje en donkerblauw de kleuren van de noordelijke stadhouder Willem Lodewijk.


1925

Op 18 maart wordt een “ontgroeningsreglement” vastgesteld. In het zalencentrum “Concerthuis” wordt de eerste VERA-kamer in gebruik genomen.

Er komt een Cantemus en er komen de VERA-baretten.


1926

Het “Concerthuis” wordt verlaten; VERA komt bijeen in Hotel “Victoria”.


1927

Het meisjesdispuut ZAGENA wordt opgericht.


1931

In november wordt de Sociëteit in de Stoeldraaiersstraat in gebruik genomen. (tot 1937).


1932

Vindicat probeert opnieuw VERA in te lijven, maar ook deze poging mislukt.


1936

De eerste subvereniging, de schaakclub S.I.S.S.A., wordt opgericht; spoedig gevolgd door andere subverenigingen.

In de periode tot de tweede wereldoorlog wordt VERA gekenmerkt door een behoorlijke groei wat blijkt uit de in gebruik name van steeds grotere VERA-ruimten en de oprichting van een aantal disputen en subverenigingen. De sfeer wordt gekenmerkt door een bloeiende amicitia en een relatieve vrijheid van gedrag maar ook door een geestelijk isolement en een zekere wereldvreemdheid.


1941

Op 1 november heft de vereniging zich op en gaat illegaal verder als “catechisatieclub”.


1943

De meeste VERA-leden duiken onder; de VERA-brieven vormen een belangrijke bron van contact.


1944

De vereniging houdt ook de facto op te bestaan. In de tweede wereldoorlog heeft een aantal VERA-leden krachtig verzet gepleegd. Vier VERA-leden zijn daarbij omgekomen: Reint Dijkema, Piet Gootjes, Roelof Kars v.d. Bergh en Bote v.d. Wal.


1945

De Groningse afdeling van de SSR wordt omgedoopt tot “Corpus Studiosorum Reformatorum Groningae Veri Et Recti Amici”, kortweg CSRG VERA, of gewoon VERA.

Het VERA-orgaan, als opvolger van de VERA-brieven ontstaat.

Op 13 juli wordt de sociëteit in de H.W. Mesdagstraat 28 in gebruik genomen.


1946

Discussies over de grondslag naar aanleiding van de Vrijmaking.

De Academische Senaat erkent VERA de facto door haar uit te nodigen voor een academische plechtigheid.


1947

De disputen ICHNATON, DORSEQUA, TUDUCA en CONISA worden opgericht.

Een aantal VERA-leden treedt uit en richt de studentenvereniging “Hendrik de Cock” op.


1949

De VERA-mensa ontstaat


1950

Als onderdeel van de ontgroening stelt VERA het kaalknippen van eerstejaars in.


1951

De sociëteit wordt te klein en er wordt gekeken naar een nieuwe behuizing. De “Stichting Sociëteitsfonds VERA” (SSF) wordt opgericht.


1953

Opnieuw grondslagdiscussies; VERA geeft een eigen inhoud aan de Moderamenverklaring van de SSR: VERA acht zich “verbonden met” in plaats van “gebonden aan” de grondslag.


1954

VERA krijgt een eigen wapen en een eigen vaandel.

De VERA-mensa houdt op te bestaan.

1954 - Stationsplein: aanbieding van een vaandel tijdens de lustrumviering van VERA, afdeling Groningen SSR - Foto: P. Boonstra

1955

De SSF koopt het pand Oosterstraat 44 met het doel daar een sociëteit te vestigen.

In de eerste jaren na de tweede wereldoorlog maakt VERA een onstuimige groei door en ontwikkelt het zich tot een volwaardige studentenvereniging als onderdeel van de SSR. Wel wordt door steeds weerkerende grondslagdiscussies de band met de SSR losser.


1956

De sociëteit in de H.W. Mesdagstraat wordt verlaten.

Op 18 oktober wordt door het erelid Jelle Berg de nieuwe sociëteit PNYX (genoemd naar de heuvel in Athene waar de Atheners ter volksvergadering kwamen) in de Oosterstraat geopend. De norm wordt “Corpswaardigheid”.


1957

In de sociëteit wordt een nieuwe VERA-mensa gevestigd.

De eerste VERA-almanak wordt gemaakt.

De toneelgroep “En Ronde” wordt opgericht.


1958

De eerste MO-studenten worden als lid van VERA toegelaten.


1960

In de roerige jaren 1960 ontsponnen zich felle ‘diskussies’ over maatschappelijke kwesties en over de vraag of de traditionele studentencultuur die Vera steeds meer omarmde niet de nagel aan de eigen doodskist was.

VERA groeit sterk; heeft nu circa 350 leden; het dispuut ZAGENA wordt gesplitst in GIOCA, JACKEMAR en EFORA.


1961

De disputen ASKORE, CORONA en PERALCO worden opgericht.

VERA is tegen de grondslagwijziging van de SSR.


1962

Het STER-plan wordt ingevoerd waarbij meer en meer de nadruk komt te liggen op de dispuutsfunctie.

De Algemene Corpsvergadering wordt het Corpsparlement.

Het begin van de lezingen-cycli. Deze hebben een grote uitstraling en worden gedeeltelijk in boekvorm uitgegeven.

Er komen aparte dispuutshuizen.


1964

VERA opent een nieuwe mensa, die gedeeltelijk “open” is.


1966

De grondslag-omschrijving wordt gewijzigd in “de traditie der Christenheid, zoals die heeft doorgewerkt…”.


1967 Het kaalknippen wordt afgeschaft.


1968

De groentijd is op voet van gelijkheid; de kledingregels verdwijnen; het meisjesdispuut ZAGENA wordt opgeheven, de disputen worden gemengd, waardoor nieuwe disputen ontstaan: MUZENY, LIMERA en THABOERA.


1969

Er wordt gediscussieerd of VERA al dan niet een “open vereniging” moet worden.


1970

De periode na de tweede wereldoorlog tot 1970 kenmerkt zich door een grote bloei van VERA, maar daarna ook door het feit dat de ontzuiling en deconfessionalisering hun intrede deden. Onder invloed van de hippiebeweging besloten de ‘idealisten’ van Vera rond 1970 te kiezen voor openheid: voortaan kon iedereen lid worden. De “Openheid-motie” wordt aangenomen. Het is het einde van VERA als studentenvereniging.


1971

De statuten worden gewijzigd. Het “C.S.R.G. VERA” gaat “Jongerenvereniging Vera” heten. Er is geen grondslag meer, maar een aantal “uitgangspunten” waarin overigens de oude VERA-waarden wel te herkennen zijn.

HBO-ers en “werkende jongeren” kunnen lid worden.


1974

De “Jongerenvereniging Vera” wordt het nog niet gesubsidieerde “Jongerencentrum Vera”.


Voorgaande gegevens zijn grotendeels ontleend aan het boek van P.A.J. Caljé “VERA: Vorming en Vriendschap”, met als ondertitel “1899 – 1974, 75 jaar gereformeerd studentenleven” (ISBN 90 6247 302 4). Aanvullingen zijn er van Thijs de Groot.

1974 - 2026: Poppodium VERA

Het was in de vroege jaren ’70 dat programmeur Syp Wynia concerten en culturele projecten begon te organiseren. Het was vooral jazz, blues en pubrock wat geboekt werd. De punkscène later in dat decennium speelde zich vooral af in Simplon en Huize Maas en ging, gek genoeg, aan Vera voorbij (hoewel Crass wel Vera aandeed). Vera was voor hippies en bood film, theater, muziek, politieke discussieavonden en ruimte voor actiegroepen. Het centrum werd sinds 1974 ook opengesteld voor niet-leden. Het toenemende hasjgebruik trok echter ook probleemjongeren, waardoor avonden wel eens uit de hand liepen.

Alle activiteiten werden georganiseerd in groepjes. Een vrouwengroep, een ‘flikkergroep’, kraakcomité ‘de vrolijke os’, de programmagroep, het ‘komitee voor onderdrukte volken in Indonesië’, een actiegroep voor indianen. Vera bood daarnaast ruimte aan andere actiegroepen uit de stad en linkse politieke partijen om bijeenkomsten of manifestaties in het gebouw te organiseren. Het Jongerencentrum was een broeiplek van vernieuwende cultuur, vernieuwing in de politiek, vernieuwing in het algemeen. Dit alles uitgebeeld in handgemaakte zeefdrukposters, een nog altijd karakteristiek kenmerk van Vera, net als de zelfgedrukte Vera Krant die tussen 1977 en 2013 verscheen.

Een probleem werd gaandeweg wel dat Vera op twee gedachten hinkte: er was een politieke groep die meende dat Vera op moest komen voor onderdrukten in de samenleving. Die groep vond dat Vera een plek moest zijn waar jongeren zich konden ontwikkelen. Daarnaast was er de culturele groep die een goed programma wilde bieden van concerten, films en theater. Aanvankelijk konden de twee groepen prima naast elkaar bestaan, maar vooral begin jaren tachtig groeide de wederzijdse kritiek.

Tekst: Thijs de Groot

1974 - 1979

1974

De “Jongerenvereniging Vera” wordt het nog niet gesubsidieerde “Jongerencentrum Vera”


1976

Het ene na het andere dispuut wordt opgeheven; de laatste drie overgebleven disputen (THABOERA, KIBBELKOELE en CONISA) fuseren tot AGIANA.


1978

Het Jongerencentrum krijgt subsidie.


1979

Programmeur Frans de Haan boekt naast reggae en blues steeds meer veelbelovende opkomende new-wave bands als XTC, Gang of Four, The Only Ones en Joy Division. Vera bouwt op muziekgebied een sterke naam op. Voor de politieke groep was dat bedreigend. Hoe succesvoller het concertprogramma werd, hoe feller het verzet.

1980 - 1989

In 1980 wordt Peter Weening de nieuwe programmeur. Het plan is dat hij die functie één jaar zou bekleden, maar hij is dik 40 jaar gebleven. Onder leiding van ‘Pepr’, zoals hij zich sinds een concert van Prong noemt, spitst het programma zich voortaan veel meer toe op de underground.

In de eerste helft van de jaren ’80 schuift de focus duidelijk op van pop naar rock. Spelen er eerst nog bands als Simple Minds en U2, later komen Killing Joke, The Fall, The Sound, The Birthday Party (en later Nick Cave solo), The Butthole Surfers, Sonic Youth en Sisters of Mercy. Veel van die bands keren later, toen ze eigenlijk te groot waren voor een zaal als Vera, terug naar de Groninger rockclub.


1980

Het Jongerencentrum wordt een “Gedoogcentrum” en gaat soft-drugs verkopen met een eigen “huisdieler”.

De cultuur van het gesproken en geschreven woord wordt vervangen door de cultuur van muziek en beeld (films, popconcerten en zeefdrukken). De bezoekers zijn niet meer de studenten, maar vooral jongeren.


1981

Sinds 1981 wordt ook de jaarlijkse Vera Poll gehouden, waarin het publiek naar haar favorieten wordt gevraagd. De eerste vijf winnaars voor de belangrijkste categorie, ‘Beste Concert Grote Zaal’, waren DAF, Virgin Prunes, Kowalski, The Gun Club en The Scientists. Ook daarin is de verschuiving goed zichtbaar.


1986

Het “jongerencentrum Vera” wordt “Vera, club for the International Pop Underground” en organiseert in die hoedanigheid veel pop-concerten.

Hoewel Vera goed draaat, laait het verzet toch weer op. De oude ‘cultuurgroep’ rond Vera’s huisdealer (de enige die gedoogd werd in het Noorden) ageert steeds heftiger tegen de door Weening ingeslagen weg. Die laatste had genoeg van de vage overleggroepjes en alle randfiguren die op de hasj afkwamen. In 1985 leidt dit tot een bestuurscrisis, waarbij wordt geknokt en gescholden. Weenings apparatuur wordt uit zijn huis gestolen en in een sloot gegooid. De crisis culmineert in een algemene ledenvergadering in 1986. Concertbezoekers met een jaarkaart hadden ook stemrecht. Hierdoor weet Weening zo’n 200 mensen op te trommelen en behaalt op de ALV een glorieuze overwinning. De cultuurgroep verdwijnt, de huisdealer wordt afgestoten. Vera kan eindelijk een volwaardig poppodium worden.


De Pollwinners in het laatste deel van de 80’s zijn Giant Sand, Naked Prey en Henri Rollins (ex aequo), Rollins Band en Screaming Trees. Alle winnaars worden tegenwoordig op de ‘Walls of Fame’ in de Grote Zaal opgeplakt. Daar staat de naam van Nirvana niet bij, hoewel zij in 1989 een vooral achteraf legendarisch concert geven als voorprogramma van Tad. Ook latere grote en invloedrijke bands als Soundgarden, The Lemonheads, Yo La Tengo, Slayer, Bad Religion, NOFX, Prong en Buffalo Tom komen in de jaren ’80 al langs.

1990 - 1999

Nadat Vera met een opzienbarende protestactie ‘Don’t Fuck With Vera!’ haar cultuursubsidies heeft veiliggesteld, kan het programma verder vormgegeven worden. De pijlers zijn jarenlang de concerten Grote Zaal, de concerten Downstage, de Zienema en de Swingavond. Dit alles ondersteund door de Art Division. Bewust werden en worden er amper dansavonden na een concert geprogrammeerd: de band moet in het middelpunt staan. Door daarnaast te blijven werken met honderden vrijwilligers en weinig betaalde krachten behoudt Vera haar unieke status in popmuziekland.

Eddie Vedder van Pearl Jam heeft zo genoten van zijn debuut in Vera dat hij vier jaar later in zijn eentje per trein naar Groningen kwam om zelf als verrassing voor zijn toenmalige voorprogramma The Fastbacks te openen in Vera! Courtney Love van Hole schijnt op Peprs kantoor Kurt Cobain telefonisch ten huwelijk te hebben gevraagd! Weezer, Jammah Tammah, Descendents, The Posies, GWAR en Man or Astro-Man? zorgden elk op hun manier voor een vrolijke noot. Motorpsycho, Unwound, Fugazi, Dinosaur Jr. en later Sebadoh werden zogenaamde ‘huisfavorieten’ en dat gold zeker voor de Pollwinners in die mooie jaren: tussen 1990 en 2000 konden Dead Moon, The Jesus Lizard, The Gories, The Jon Spencer Blues Explosion (2x), Shellac, Blonde Redhead (2x), Godspeed You! Black Emperor en Mogwai met de hoogste eer strijken. Een monumentale lijst!

Vanaf de jaren ’90 ontwikkelde de Downstage-programmering zich tot een volwaardig onderdeel van het Vera-aanbod. Bekende namen die ooit in de legendarische Kelderbar stonden zijn Motorpsycho, Sebadoh, Dead Moon, Grandaddy, Karate, The Robocop Kraus, The Weakerthans, The Dismemberment Plan, Cosmic Psychos en DeFacto (de band van Omar en Cedric van At The Drive-In en Mars Volta). Maar het aanbod was en is vooral lokaal en nationaal gericht, dus kwamen bijvoorbeeld Bettie Serveert, LPG, Audiotransparent, Feverdream, Voicst, The Apers, Human Alert, zZz, Green Hornet, Jimmy Barock, We vs. Death en Face Tomorrow ook het trapje af voor een optreden Downstage. Meindert Talma beschrijft in zijn boek ‘Kelderkoorts’ op hilarische wijze zijn eerste optreden Downstage. Vooral tijdens punk- en hardcoreshows is de Kelderbar op zijn best: hier is het ceilingcrawlen uitgevonden!


1997

Bij de grote verbouwing van de Grote Zaal in 1997 volgde Vera niet de heersende trend van groot-groter-grootst, maar hield de capaciteit bewust op 500 man. Zo kan klein talent nog steeds een podium krijgen. Sindsdien beschikt Vera ook over haar eigen artiestenhotel, fraai gedecoreerd door de eigen Art Division. Het ontbijt en diner wordt geserveerd in Vera’s huiskamer, de Kemenade, het kloppend hart van de club. Artiesten gaven vaak aan dat deze benadering, die ook nog eens op vrijwilligers draait, tamelijk uniek is in de wereld, en voor bands vaak een reden is om terug te komen naar Groningen.


1998

Concerten waar nog lang over werd nagepraat waren ‘typische Vera-bands’ als Afghan Whigs, The New Bomb Turks, NoMeansNo, Melvins, Nine Pound Hammer, Turbonegro, The Oblivians, de ‘Sub Pop Triple Bill From Hell’ (met The Dwarves, The Reverend Horton Heat en The Supersuckers) en de ‘Re-Opening Party’ in 1998 met de speciaal ingevlogen Dirtbombs. Sinds die heropening heet Vera voortaan Club for the International Pop Underground.

VERA krijgt de kwalificatie “Beste Poppodium van Nederland”.

2000 - 2009

In de eenentwintigste eeuw is Vera een poptempel die een klasse apart vormt in het Nederlandse zalencircuit. Er verscheen een fraai boek: ‘Rockin on Paper. The Vera Club:  a history in posters’ vol prachtige concertposters en memorabele verhalen.

Er werd onder anderen samengewerkt met Eurosonic/Noorderslag, Noorderzon, Jonge Harten en Verhip een Strip Museum (strips geëxposeerd op Vera’s muren). De Zienema organiseerde regelmatig films in samenwerking met Forum Images (IFFR) en Amnesty International en jarenlang hield BreakFast bij ons haar drukbezochte drum ‘n’ bass-parties.

De opkomst van internet en de daaruit voortvloeiende toenemende ‘vluchtigheid’ van muziek (elke dag een nieuwe band als Next Big Thing) ging ook niet aan Vera voorbij. Er werden aan de ene kant steeds meer concertavonden gehouden, maar aan de andere kant zag je minder bands die jaren alleen aan de top bleven en zo een ‘huisfavoriet’ konden worden. Dit wordt weerspiegeld in de lijst Pollwinners van de jaren 2000: een zeer gevarieerd gezelschap, en geen meerjarige winnaars meer. De eerste vijf zijn nog een paar keer tot heel vaak langs geweest (At The Drive-In, Zen Guerrilla, Prong, The Thermals, The Hackensaw Boys), het laatste vijftal maximaal twee of drie keer (Omar A. Rodriguez-Lopez Quintet, Two Gallants, Black Lips, The Dodos, Health).

Maar we gaan absoluut niet klagen. Want welke club voor 500 man kan zeggen dat het -naast deze mooie Pollwinners- ook nog The White Stripes, Franz Ferdinand, Modest Mouse, The Get Up Kids, Death Cab For Cutie, The Hives, The Notwist, Pinback, Les Savy Fav, The Haunted, Interpol, Editors, Elbow, Nada Surf, The Kooks, Band Of Horses, Ash, The Wombats, Blood Red Shoes, The Gaslight Anthem, Villagers, Beach House en Black Rebel Motorcycle Club op de planken heeft gehad?


2001

Bijzonder was de opening in 2001 van The Vera Project in Seattle. Door strenge lokale wetten was het voor te jonge muziekliefhebbers in die dagen bijkans onmogelijk in Seattle een concert te bezoeken. Zich spiegelend aan Vera Groningen, ging een steeds grotere groep jonge vrijwilligers dan maar zelf concerten organiseren. Toen de regels later versoepeld werden, en The Vera Project een eigen onderkomen kreeg, kwamen daar zeefdruk, een opnamestudio, een kunstgalerie, en allerlei cursussen voor muziek en streetdance bij. Het ‘project’ draait nog steeds goed, en is een voorbeeld voor jongerenbewegingen in andere Amerikaanse steden.

2010 - 2019

De onstuitbare globalisering van de nieuwe eeuw is ook in het Vera-programma (en de Poll) waar te nemen. Davilla 666 uit Puerto Rico won in 2011 de Poll, en Los Pirañas uit Colombia werd in 2017 tweede. De Ghanese act Pat Thomas & Kwashibu Area Band werd vierde in 2016. Uit Niger kwamen Les Filles De Illighadad, Mdou Moctar en Tal National, uit Togo Vaudoo Game, uit Zuid-Korea Jambinai, uit Ethiopië Fendika en uit Mongolië de keelzangrockers van Hanggai.

Tegen de heersende muziektrends en veler verwachting in kenden de jaren 2010 een heropleving van garagerock en postpunk. Waar eerst Villagers, Davilla 666 en Triggerfinger de Poll wonnen, zag je vanaf Parquet Courts (2013) een hele rits veelal gelijkgestemde bands hoog scoren. Together Pangea, Mike Krol, Protomartyr (2x op rij, niet meer gebeurd sinds Blonde Redhead), Idles en Jambinai streken met de hoogste eer. In hun kielzog traden bands als Ty Segall, Mikal Cronin, Cloud Nothings, King Gizzard & The Lizard Wizard, Metz, The Men, Meatbodies en het Groningse Traumahelikopter succesvol voor het voetlicht. Delen van de beste concerten verschenen voortaan op speciale VERA/LIVE-splitsingles en op video als Beauties of the Underground- LIVE.


2013

Het einde van de Vera Krant. Aan de digitalisering van de samenleving blijkt niet te ontkomen. Een aantal jaar bestaan Vera Krant en website naast elkaar, maar in 2013 wordt het roemruchte muziekblad na 36 jaar undergroundtips, prachtig artwork en een hoop komische noten te hebben gedeeld opgedoekt. In januari 2014 verschijnt een speciale ‘In Memoriam’-uitgave en sindsdien kunnen we het artwork van de Vera Krant alleen nog in de archieven of aan de muren van de entreehal van Vera bewonderen.


2013

Ook de aloude Swingavond, waar decennialang ontelbaar veel bezoekers nieuwe muziek ontdekten, de liefde van hun leven vonden of gewoon keihard los gingen, overleeft de tand des tijds niet. Het team van Loft zorgt met haar sfeervolle dansavonden echter voor een waardige en drukbezochte opvolger.

Zo komen er altijd weer nieuwe ideeën omhoog. Vanuit Vera werd Zomaar Radio uitgezonden, werd jaarlijks het Eurosonic-festival uitgezonden vanaf de Kemenade, ontstond het bizarre schaduwfestival Jagersonic en is Vera sinds jaar en dag dé plek voor de heetste afterparty van het Eurosonic/Noorderslag-weekend. Rond dit weekend, waarin muziekstad Groningen geheel op zijn kop staat, verzorgde de Art Division van Vera, samen met talloze andere Europese kunstenaars, meermaals de posterexpositie EPEX in het Grafisch Museum GRID.


2014

In overleg met de gemeente neemt Vera het failliete Simplon over. Simplon kan zo een succesvolle doorstart maken en richt zich met name op nieuwe acts uit de pop, urban en dance. Lokaal talent wordt een podium geboden tijdens de Simplon Up-avonden.


2019

Het 120-jarig jubileum van Vera wordt groots gevierd. In letterlijk het hele gebouw worden rondleidingen gehouden, er is een talkshow met een keur aan bekende gasten die hun Vera-herinneringen delen, en er is -uiteraard- heel veel muziek. Eregast is Toody, het enig nog levende bandlid van eeuwig huisfavoriet Dead Moon.

2020 -

In 2020 konden we nog net de posterexposities van oer-Artworkers Willem Kolvoort in het Groninger Museum en Vlerk in GRID bezoeken. Daarna liet de corona-pandemie uiteraard ook Vera niet onberoerd. Van het ene op het andere moment moest de gehele programmering geschrapt of verplaatst worden. Er werden nog zitconcerten voor een klein publiek gehouden, en Peter Weenings 40-jarig jubileum bescheiden gevierd, maar uiteindelijk moest ook Vera haar deuren sluiten.

De club heeft het ‘geluk’ (al is dat een zeer bewuste keuze) dat het voornamelijk op de 250 vrijwilligers draait, slechts een vijftiental betaalde krachten in dienst heeft en een eigen pand aan de Oosterstraat 44 bezit, waardoor er niet massaal mensen ontslagen hoefden te worden. De gedwongen pauze werd benut door de backstageruimtes grondig te verbouwen. In de plaats van concerten ontstonden allerlei online-alternatieven als Zoomparties en streaming-concerten van de POPgroningen Talent Award, Zomaar Radio en Club Knikker Live.

Zo zal Vera zich altijd blijven onderscheiden met nieuwe initiatieven, onbekend talent, nieuwe stromingen en obscure dwarse tonen. ‘Kleine’ beauties als DD/MM/YYYY, Japandroids, No Age, Holy Fuck, A Place To Bury Strangers, Timesbold, Low, The Hex Dispensers, Beach Fossils, Ought, Big Ups, Die Nerven, Wand, Meat Wave en Viet Cong/Preoccupations scoren steevast hoog in de Poll, hoger vaak dan de ‘grote’ bands. Vera blijft de naam eer aan doen die in 1990 op een legendarische ‘Live in Vera’-verzamelplaat prijkte: Beauty in the Underworld.